Wat mag Ridderkerk nooit verliezen?

Voorzitter,

Ridderkerk verandert.

Dat hoort bij een gemeente die niet stilstaat. Er worden woningen gebouwd. Wegen worden aangepast. Bedrijven komen en gaan. Iedere bestuursperiode laat haar eigen sporen na.

Verandering is daarom niet iets om bang voor te zijn.
Maar tussen al die veranderingen door blijft één vraag voor de SGP belangrijk:

Wat mag Ridderkerk nooit verliezen?

Die vraag kwam steeds bij ons terug toen wij het coalitieakkoord lazen.

Niet omdat daarin geen goede dingen staan. Integendeel. Wie het akkoord zorgvuldig leest, ziet dat veel voorstellen (zelfs meer dan helft!) voortbouwen op beleid dat de afgelopen jaren gezamenlijk is ingezet. Dat is winst. Het bevestigt dat er de afgelopen bestuursperioden veel goede stappen zijn gezet.

Toch wordt op enkele wezenlijke punten een andere koers gekozen. Een koers waarvan wij vrezen dat Ridderkerk er opnieuw een stukje van zijn eigen karakter door verliest.

Voorzitter,

De afgelopen jaren hebben wij in verschillende coalities mogen samenwerken. Altijd in een tijd waarin de uitdagingen groot waren. Grote maatschappelijke veranderingen. Een groeiende woningnood. Financiële onzekerheid. Een samenleving waarin steeds meer mensen zich afvragen of de overheid er nog wel voor hen is.

Juist in zo'n tijd is het belangrijk dat een gemeentebestuur weet waarvoor het staat.

Wij kijken met waardering terug op de samenwerking met onze voormalige coalitiepartners. In het bijzonder met Partij 18PLUS hebben wij ervaren dat wij op veel onderwerpen dicht bij elkaar staan. Niet omdat wij dezelfde partij zijn, maar omdat wij vaak dezelfde zorg deelden voor het Ridderkerkse belang, het dorpse karakter en de menselijke maat.

Natuurlijk waren er verschillen van inzicht. Die zullen er altijd zijn.

Maar juist daarom doet het ons des te meer dat onze wegen vandaag uiteenlopen op een onderwerp dat voor de SGP niet zomaar een politiek verschil van mening is, maar raakt aan de identiteit van Ridderkerk.

Dat onderwerp is de koopzondag.

Dat de VVD haar wens voor een koopzondag uiteindelijk gerealiseerd ziet, zal niemand verbazen. Vanuit een liberale visie past maximale economische vrijheid immers bij haar politieke overtuiging.

Maar waarom GroenLinks zich, gelet op haar sociale en groene idealen, zo kritiekloos achter deze stap schaart, is ons eerlijk gezegd een raadsel.

Juist een partij die spreekt over duurzaamheid, de menselijke maat en het belang van gemeenschappen, zou toch oog moeten hebben voor de waarde van een gezamenlijke rustdag.

En misschien nog wel het meest verbaast ons de keuze van Partij 18PLUS.

Juist een partij die zich jarenlang sterk heeft gemaakt voor het eigen karakter van Ridderkerk kiest nu voor een ontwikkeling waardoor Ridderkerk weer een stukje meer wordt als iedere andere gemeente: een dorp met nog meer stadse trekken.

Onlangs hoorde ik een inwoner deze verandering samenvatten met één eenvoudige zin: ''Jammer. Zo verliest Ridderkerk weer een beetje eigen identiteit.''

Misschien is dat wel precies waar deze discussie over gaat. Want uiteindelijk gaat de discussie over de koopzondag niet over winkelen. Ze gaat over de vraag welke waarden wij als samenleving willen beschermen.

Voor de SGP begint dat bij de Bijbel.
De Tien Geboden worden vaak gezien als een verzameling verboden.
Wij zien ze juist als winst.
God beschermt daarin wat voor mensen het meest waardevol is.
Hij beschermt ons leven.
Hij beschermt ons bezit.
Hij beschermt het huwelijk en het gezin.
Hij beschermt onze goede naam.
En Hij beschermt ook onze rust.
Niet omdat Hij mensen iets wil afnemen, maar omdat Hij als Schepper weet wat wij nodig hebben.
Zes dagen om te werken.
Eén dag om te rusten.
Een dag waarop gezinnen tijd hebben voor elkaar.
Een dag waarop vrijwilligers, mantelzorgers en verenigingen even op adem kunnen komen.
Een dag waarop wij God mogen dienen en beseffen dat een mens niet leeft van economie alleen.

Misschien denkt iemand: dat is een mooie geloofsovertuiging, maar past die nog wel in deze tijd? Juist die vraag is opvallend actueel. Want ook buiten de kerk klinkt steeds vaker de roep om rust.
De Raad voor Volksgezondheid & Samenleving waarschuwt in haar rapport Op de rem! – Voorbij de hypernerveuze samenleving dat onze samenleving steeds verder doorschiet in prestatiedruk, voortdurende bereikbaarheid en individualisering. Jong en oud raken uitgeput. Volgens de Raad vraagt dat om een cultuurverandering waarin collectieve rustmomenten weer betekenis krijgen.

Met alle respect, maar dan kies je niet voor steeds meer economische dynamiek.
Dan koester je juist een gezamenlijke dag van rust.

En zelfs wanneer je uitsluitend naar duurzaamheid kijkt, is de uitkomst opmerkelijk. Onderzoek laat zien dat Nederland door de huidige invulling van de zondag in 2025 jaarlijks circa één megaton minder CO₂ uitstoot dan op andere dagen van de week. Deze emissiereductie is vergelijkbaar met de bijdrage van ongeveer 500.000 elektrische auto’s en groter dan de gezamenlijke CO₂-winst van warmtepompen en airco’s in Nederland.

Mens, dier én natuur varen wel bij rust.

Voorzitter,

Voor de SGP is de conclusie helder.
Wij geloven dat op het loslaten van de gezamenlijke zondag als rustdag geen zegen rust.
Daarom doen wij vandaag opnieuw een dringend beroep op deze raad om de koopzondag niet mogelijk te maken.
En die oproep richten wij nadrukkelijk ook aan de partijen buiten de coalitie die zich in het verleden eveneens hebben uitgesproken voor het realiseren van de koopzondag.

Niet voor niets kozen wij bij de verkiezingen voor de slogan:
Houd Ridderkerk Speciaal.
Dat was geen verkiezingsleus.
Het was een overtuiging.
En die overtuiging is vandaag misschien wel actueler dan ooit.
Niet omdat wij bang zijn voor verandering.
Maar omdat niet iedere verandering een verbetering is.

Voorzitter,

Dat brengt mij bij het wonen.
Misschien is juist hier wel de vraag aan de orde welk Ridderkerk wij willen nalaten aan de volgende generatie. Iedereen ziet de woningnood. Jongeren die graag in Ridderkerk willen blijven wonen. Gezinnen die op zoek zijn naar een passende woning. Senioren die willen doorstromen, maar geen geschikte woning kunnen vinden.

Juist daarom verbaast het ons dat de ambitie uit dit coalitieakkoord lager ligt dan de koers die de afgelopen jaren is ingezet.

Jarenlang hoorden wij: bouwen, bouwen, bouwen. Maar wanneer wij dit coalitieakkoord lezen, zien wij vooral: schrappen, schrappen, schrappen.

Waar de huidige woonvisie uitgaat van ongeveer drieduizend woningen richting 2030, wordt nu gesproken over minimaal duizend woningen. Dat vinden wij een bijzonder magere ambitie. Sterker nog, met de keuzes die nu worden gemaakt dreigen zevenhonderd tot misschien wel duizend woningen minder gerealiseerd te worden.

Hier kan de SGP met haar ‘bouwpet’ niet bij.

Wij begrijpen heel goed dat kwaliteit belangrijk is. Dat woningen moeten passen bij de omgeving. Dat inwoners betrokken moeten worden. Maar juist daarom moet een gemeente niet vooral plannen schrappen, maar plannen mogelijk maken.

De aangekondigde Taskforce Wonen lijkt in onze beleving vooral het huidige team onder een andere naam.

Projectontwikkelaars hebben geen behoefte aan een nieuw organisatiemodel.
Zij hebben behoefte aan duidelijkheid. Aan snelheid.

Aan een bestuur dat kansen ziet in plaats van belemmeringen. Om die reden hebben wij ook een motie ingediend om de ontwikkeling bij de Boezemkerk niet
onbedoeld stil te zetten.

Voorzitter,

Ook over de opvang van Oekraïense ontheemden in plaats van asielzoekers roept het coalitieakkoord vragen op. Wij begrijpen de wens om kritisch te kijken naar de uitvoering van de Spreidingswet. Maar tegelijk vraagt zorgvuldig bestuur ook om eerlijkheid over de gevolgen van gemaakte keuzes.

In het akkoord wordt gesproken over het uitruilen van de taakstelling. Maar het COA bouwt geen woningen voor Oekraïense ontheemden. Wanneer Ridderkerk daarvoor kiest, zal de gemeente die woningen zelf beschikbaar moeten
stellen.

Onze vraag is eenvoudig. Waar komen die woningen vandaan? En zijn er überhaupt gemeente die willen ruilen?
En belangrijker nog:
Gaan Ridderkerkers die soms al jarenlang op een woning wachten daarvan uiteindelijk de gevolgen ondervinden?
Dat zijn vragen waarop inwoners een eerlijk antwoord verdienen.

Daarnaast lezen wij dat de coalitie zich aan de Spreidingswet houdt, maar pas handelt wanneer het Rijk de gemeente daartoe verplicht. Dat vinden wij een merkwaardige bestuursopvatting. Wie zegt zich aan een wet te houden, handelt daarnaar voordat de dwang volgt.

En juist van GroenLinks hadden wij verwacht dat zij, nu er eenmaal een opvanglocatie is gevonden, eerder verantwoordelijkheid zou nemen dan afwachten totdat die verantwoordelijkheid wordt afgedwongen.

Voorzitter,
Dan de financiën. Misschien is dit wel het hoofdstuk waar de werkelijkheid uiteindelijk het hardst binnenkomt. Wensen zijn gemakkelijk op papier te zetten.
Maar uiteindelijk moeten zij ook betaald worden. 

Wanneer wij de ambities uit het coalitieakkoord naast de bekende financiële cijfers leggen, zien wij donkere financiële wolken ontstaan. Alleen al de posten waarvan de bedragen inmiddels bekend zijn, zorgen ervoor dat het tekort in de
meerjarenbegroting sowieso al met € 1.000.000,- verder oploopt.
Dat vraagt om realisme. Niet alles kan tegelijk. En wat te zeggen van de investeringen die in de pijplijn zitten, maar zijn vooruitgeschoven.

Juist daarom zal de komende jaren voortdurend de vraag moeten worden gesteld welke investeringen werkelijk prioriteit verdienen. Niet alles wat wenselijk is, is ook onmiddellijk uitvoerbaar. En soms vraagt goed bestuur juist om de moed om keuzes te maken.

Voorzitter,

Na het verschijnen van het coalitieakkoord zei iemand tegen mij:
''Er staan eigenlijk ook heel veel SGP-punten in'' 
En dat klopt.
Sterker nog, wanneer je het akkoord kritisch leest, zie je dat veel voorstellen bestaan uit beleid dat al in gang is gezet, uit eerder genomen besluiten of uit onderwerpen die al langer op de bestuurlijke agenda stonden.

Dat zien wij niet als kritiek. 

Integendeel.

Het bevestigt dat de afgelopen bestuursperiode op veel terreinen een goede koers is ingezet. Waar die koers wordt voortgezet, zullen wij die mits verantwoord van harte blijven steunen. 

Maar waar volgens ons verkeerde afslagen worden genomen, zullen wij ons ook laten horen.

Op inhoud.

Niet om tegen te zijn.

Niet omdat oppositie voeren een doel op zichzelf is. Maar omdat wij geloven dat Ridderkerk daarmee het meest is gediend.

Voorzitter,

Ik begon mijn bijdrage met één vraag.

Wat mag Ridderkerk nooit verliezen?

Na het lezen van dit coalitieakkoord blijft dat voor ons dezelfde vraag. Want uiteindelijk gaat politiek niet alleen over begrotingen.

Niet alleen over woningbouw.
Niet alleen over koopzondagen.
Politiek gaat over wat wij willen doorgeven.
Willen wij een Ridderkerk dat steeds meer gaat lijken op iedere andere gemeente?
Of willen wij een Ridderkerk dat zijn eigen karakter bewaart?
Een gemeente waar rust nog waarde heeft.
Waar gezinnen de ruimte krijgen.
Waar ondernemers kunnen ondernemen, maar waar economie niet allesbepalend is.
Waar voldoende woningen worden gebouwd voor onze eigen inwoners.
Waar mensen verantwoordelijkheid nemen voor elkaar.
Waar principes niet worden ingewisseld voor de waan van de dag.
Waar we beseffen dat niet alles wat kan, ook hoeft.
Want uiteindelijk worden gemeenten niet bijzonder door alles wat verandert.
Zij worden bijzonder door wat zij weten te bewaren.

Daarom blijft de SGP zeggen:

Houd Ridderkerk Speciaal.

Niet als verkiezingsslogan.
Maar als opdracht.
Aan onszelf.
Aan deze raad.
En aan iedereen die Ridderkerk liefheeft.

Wij feliciteren Partij 18PLUS, GroenLinks en de VVD met het bereiken van overeenstemming over een coalitieakkoord.

Wij wensen het nieuwe college wijsheid toe bij het besturen van onze gemeente.

En bovenal wensen wij hun Gods onmisbare zegen toe.

Dank u wel.